شيخ حسين انصاريان

86

تفسير و شرح صحيفه سجاديه (فارسى)

اللَّهِ . « 1 » در ميان گناهان ، سخت‌تر از پيروى شهوت نيست ، پس آن را فرمان نبريد كه شما را از خدا غافل مىسازد . امام سجّاد عليه السلام مىفرمايد : وَ اعْلَمْ وَيْحَكَ يَابْنَ آدَمَ ؛ أَنَّ قَسْوَةَ الْبِطْنَةِ وَ فَتْرَةَ الْمَيْلَةِ وَ سُكْرَ الشِّبَعِ وَ غِرَّةَ المُلْكِ مِمَّا يُثَبِّطُ وَ يُبْطِئُ عَنِ العَمَلِ وَ يُنسِى الذِّكْرَ . « 2 » بدان ! واى بر تو اى پسر آدم ! پرخورى و سستى اراده و مستى سيرى و غفلت حاصل از قدرت ، از عوامل بازدارنده و كند كنندهء عمل است و ياد خدا را از دل مىبرد . بر اين اساس حضرت سجّاد عليه السلام از چنين رذايلى به درگاه خداوند استغفار مىكند و در مناجات الذاكرين به محضر الهى عرضه مىدارد : وَ أَسْتَغْفِرُكَ مِنْ كُلِّ لِذَّةٍ بِغَيْرِ ذِكْرِكَ وَ مِنْ كُلِّ راحَةٍ بِغَيْرِ أُنْسِكَ وَ مِنْ كُلِّ سُرُورٍ بِغَيْرِ قُرْبِكَ وَ مِنْ كُلِّ شُغُلٍ بِغَيْرِ طاعَتِكَ . « 3 » از هر لذّتى جز ياد تو و از هر آسايشى جز انس با تو و از هر شادى جز نزديكى به تو و از هر كارى جز طاعت تو ، آمرزش تو را مىطلبم . پس اين لّذت‌هاى زودگذر نه تنها ارزشمند نيست بلكه مانعى براى رسيدن به لذت‌هاى معنوى است . ب - لذّت‌هاى روحى و روانى اين گونه لذّت بردن برگرفته از شوق مناجات و لقاى حق تعالى است . سوز و اشتياقى كه از عالم ملكوت و معنا به وجود انسان سرازير مىشود و به او حال خوش و آرامش عجيبى مىبخشد . امام على عليه السلام مىفرمايد :

--> ( 1 ) - غرر الحكم : 190 ، حديث 3663 . ( 2 ) - بحار الأنوار : 75 / 129 ، باب 21 ، حديث 1 ؛ تحف العقول : 273 . ( 3 ) - بحار الأنوار : 91 / 151 ، باب 32 ؛ مناجات 13 ، مناجات الذاكرين .